Máy lọc không khí là công cụ tốt khi đặt đúng chỗ và hiểu đúng giới hạn. Nó không phải cái thay được việc bỏ nguồn ô nhiễm ra khỏi nhà.
Máy lọc không khí làm được gì
- Hút không khí trong phòng qua bộ lọc
- Giữ lại phần lớn hạt lơ lửng
- Làm giảm lượng hạt trong chính căn phòng đó
- Khi cửa đóng
- Mục cuối là điều kiện để nó chạy hiệu quả
Và mở toang cửa rồi bật máy lọc thì máy đang lọc cả ngoài đường.
Nó không làm được gì
- Không loại được khí
- Không thay được việc mở cửa lấy khí mới
- Không xử lý nổi một nguồn đang phát sinh liên tục trong phòng
- Không sửa được nhà ẩm mốc
- Mục thứ ba là giới hạn hay bị bỏ qua nhất
Và bật máy lọc trong lúc vẫn hút thuốc trong phòng là việc gần như vô nghĩa.
Nhà tôi có cần máy lọc không
- Đáng cân nhắc nhất khi trong nhà có người hen hoặc dị ứng
- Hoặc khi ngoài trời xấu kéo dài
- Nên phải đóng cửa nhiều ngày liền
- Nhà thoáng và không có nguồn nào thì lợi ích ít hơn
- Mục đầu là trường hợp rõ ràng nhất
Và câu trả lời khác nhau tuỳ nhà chứ không có đáp án chung cho mọi người.
Có máy lọc rồi thì khỏi mở cửa phải không
- Không
- Máy lọc xử lý hạt chứ không đưa khí mới vào phòng
- Vẫn cần mở cửa vào lúc ngoài trời cho phép
- Hai việc này không thay thế nhau
- Mục thứ hai là chỗ hay hiểu nhầm
Và phòng đóng kín cả tuần với máy lọc chạy suốt vẫn là phòng không được đổi khí.
Về thứ tự ưu tiên
- Bỏ nguồn ra khỏi nhà là việc mạnh nhất
- Thông gió là việc thứ hai
- Máy lọc là lớp thứ ba
- Đảo thứ tự thì tốn tiền mà kết quả kém
- Mục đầu luôn đứng trước hai mục còn lại
Và mua máy lọc trước khi xử lý khói bếp là làm ngược từ đầu.
Về phòng nào nên đặt
- Phòng ngủ là nơi đáng đặt trước nhất
- Vì ta ở trong đó nhiều giờ liền
- Sau đó là phòng trẻ nhỏ chơi lâu nhất
- Một máy đặt đúng phòng hơn hai máy đặt sai
- Mục thứ hai là lý do của mục đầu
Và máy đặt ở phòng khách mà cả nhà chỉ đi ngang thì tác dụng rất ít.
Về kỳ vọng hợp lý
- Nó làm giảm chứ không làm sạch tuyệt đối
- Hiệu quả rõ nhất khi phòng đóng cửa
- Cần thời gian chứ không tức thì
- Và cần bộ lọc còn tốt
- Mục cuối là điều kiện hay bị quên
Và một chiếc máy với bộ lọc đã hết hạn thì chỉ còn là chiếc quạt gây ồn.
Về người được lợi nhiều nhất
- Người có hen
- Người dị ứng với mạt bụi hoặc phấn hoa
- Trẻ nhỏ trong phòng đóng kín nhiều giờ
- Người có bệnh phổi mạn tính
- Mục thứ hai là nhóm thấy khác biệt sớm nhất
Và người dị ứng thường nhận ra thay đổi chỉ sau vài đêm đầu.
Về mùi và khí bay hơi
- Bộ lọc hạt không giữ được khí
- Lớp than hoạt tính có giữ được một phần mùi
- Nhưng lớp đó bão hoà nhanh
- Mở cửa vẫn là cách xử lý mùi đúng
- Mục cuối là kết luận của cả bốn mục
Và mùi sơn mới trong phòng kín thì máy lọc không giải quyết thay việc thông gió được.
Về tiếng ồn
- Mức cao thì lọc nhanh hơn nhưng ồn hơn
- Mức thấp thì êm mà chậm
- Bật mức cao lúc vắng phòng rồi hạ xuống khi đi ngủ
- Máy quá ồn thì người ta tắt đi, thành ra vô dụng
- Mục cuối là lý do nên thử nghe trước khi mua
Và chiếc máy bị tắt vì ồn không lọc được gì cả.
Về chuyện chạy liên tục
- Máy chạy càng lâu thì lượng hạt trong phòng càng ổn định ở mức thấp
- Tắt bật liên tục thì mỗi lần lại phải lọc từ đầu
- Máy tiêu thụ điện trong suốt thời gian chạy
- Xem thông số công suất ghi trên máy để biết mình đang dùng bao nhiêu
- Mục thứ hai là điều đáng cân nhắc
Và cách nhiều nhà chọn là chạy suốt đêm ở phòng ngủ rồi tắt vào ban ngày khi mở cửa.
Ba câu về không khí quanh mình
- Hôm nay ngoài trời thế nào
- Trong nhà tôi có nguồn khói nào không
- Ai trong nhà thuộc nhóm nhạy cảm
- Bài này thêm: tôi đã xử lý nguồn trước khi nghĩ tới máy chưa
Câu cuối là điểm riêng, và nó giữ cho thứ tự ưu tiên không bị đảo ngược.
Con số ngoài trời không phải thứ bạn đang hít
- Chỉ số đo ở trạm ngoài trời, không đo trong nhà bạn
- Bỏ nguồn ra khỏi nhà mạnh hơn mọi máy móc
- Máy lọc xử lý hạt chứ không đưa khí mới vào
- Bộ lọc hết hạn thì máy chỉ còn là chiếc quạt
- Mục thứ hai là thứ tự không nên đảo
Hai mục giữa là giới hạn của máy, và biết giới hạn thì mới dùng nó đúng.
Đi khám ngay
- Khó thở hoặc thở rít
- Đau ngực
- Môi hoặc đầu chi tím
- Lú lẫn hoặc rất lừ đừ
- Trẻ bú kém, lừ đừ hoặc co kéo khi thở
Có máy lọc trong nhà không thay được việc đi khám khi xuất hiện các dấu hiệu trên.
Câu hỏi thường gặp
Máy lọc không khí làm được gì?
Nó hút không khí trong phòng qua bộ lọc và giữ lại phần lớn hạt lơ lửng, nên làm giảm lượng hạt trong chính căn phòng đó khi cửa đóng.
Nó không làm được gì?
Nó không loại được khí, không thay được việc mở cửa lấy khí mới, và không xử lý nổi một nguồn đang phát sinh liên tục ngay trong phòng.
Nhà tôi có cần máy lọc không?
Đáng cân nhắc nhất khi trong nhà có người hen hoặc dị ứng, hoặc khi ngoài trời xấu kéo dài nên phải đóng cửa nhiều ngày liền.
Có máy lọc rồi thì khỏi mở cửa phải không?
Không. Máy lọc xử lý hạt chứ không đưa khí mới vào phòng. Vẫn cần mở cửa vào lúc ngoài trời cho phép.