Giai đoạn vừa khỏi bệnh là lúc đường thở còn nhạy hơn bình thường. Nhiều người quay lại nếp cũ quá sớm rồi thấy ho mãi không dứt.
Sau viêm phổi bao lâu thì hết ho
- Ho có thể còn kéo dài vài tuần sau khi hết bệnh
- Và thường giảm dần
- Điều đáng theo dõi là nó có nhẹ đi theo thời gian hay không
- Chứ không phải nó kéo dài bao nhiêu ngày
- Mục thứ ba là cách theo dõi đúng
Và hướng đi của triệu chứng nói lên nhiều hơn số ngày đã trôi qua.
Trong lúc hồi phục có nên ra ngoài không
- Có, nhưng vừa sức
- Đi bộ nhẹ thì tốt
- Gắng sức nhiều và ở lâu chỗ đông xe thì chưa nên
- Ngày ngoài trời xấu thì ở trong nhà nhiều hơn
- Mục thứ hai là mức phù hợp
Và nằm lì cả ngày trong phòng cũng không phải cách hồi phục tốt.
Cần giữ gìn những gì
- Tránh khói thuốc và mọi nguồn khói trong nhà
- Ngủ đủ
- Ăn uống bình thường
- Quay lại vận động từ từ thay vì đột ngột như trước
- Mục đầu là việc quan trọng nhất
Và đây là giai đoạn mà một căn nhà không khói giúp được nhiều nhất.
Khi nào là dấu hiệu chưa ổn
- Sốt trở lại
- Khó thở tăng lên hoặc đau ngực
- Ho nặng lên thay vì nhẹ đi
- Mệt nhiều hơn tuần trước
- Mục cuối là dấu hiệu dễ bỏ qua nhất
Và mệt hơn tuần trước là chiều ngược với hồi phục, nên nó đáng để ý.
Về vì sao đường thở còn nhạy
- Niêm mạc cần thời gian phục hồi sau viêm
- Trong thời gian đó nó dễ phản ứng hơn
- Khói, bụi và không khí lạnh dễ gây ho hơn
- Đây là chuyện tạm thời chứ không kéo dài mãi
- Mục thứ ba là điều giải thích được cảm giác của mình
Và hiểu vì sao mình dễ ho hơn thì đỡ lo hơn nhiều.
Về trẻ sau viêm tiểu phế quản
- Trẻ nhỏ có thể khò khè lại trong những đợt sau đó
- Nhất là khi gặp khói hoặc bị cảm
- Giữ nhà không khói trong giai đoạn này rất quan trọng
- Kể lại tiền sử này cho bác sĩ mỗi lần khám
- Mục thứ ba là việc bố mẹ làm được
Và một căn nhà có người hút thuốc làm giai đoạn này kéo dài hơn hẳn.
Về người lớn tuổi sau viêm phổi
- Hồi phục thường chậm hơn người trẻ
- Sức và thăng bằng có thể giảm sau đợt nằm nhiều
- Đi lại nhẹ nhàng trở lại sớm là có lợi
- Người nhà nên để ý nguy cơ té ngã
- Mục thứ hai là hệ quả ít ai nghĩ tới
Và mất sức sau một đợt nằm là chuyện hay bị bỏ qua khi tính chuyện hồi phục.
Về quay lại vận động
- Bắt đầu bằng quãng ngắn
- Tăng dần theo từng tuần
- Thấy hụt hơi thì dừng lại nghỉ
- Không so với mức trước khi ốm
- Mục cuối là chỗ dễ nản
Và so với chính mình tuần trước thì có động lực hơn là so với mình trước khi ốm.
Về khói thuốc trong giai đoạn này
- Đây là lúc tác hại rõ nhất
- Không hút và không ở trong phòng có người hút
- Đề nghị cả nhà hút ra hẳn ngoài trong thời gian mình hồi phục
- Nhiều người dùng chính dịp này để bỏ hẳn
- Mục cuối là cơ hội đáng tận dụng
Và một đợt ốm là thời điểm mà lời đề nghị bỏ thuốc dễ được nghe nhất.
Về tái khám
- Đi tái khám đúng hẹn kể cả khi thấy đã khoẻ
- Hỏi xem có cần chụp kiểm tra lại không
- Kể về những ngày còn ho hoặc còn mệt
- Và hỏi khi nào thì đi làm lại được
- Mục đầu là điều hay bị bỏ
Và thấy khoẻ rồi bỏ tái khám là chỗ nhiều vấn đề còn sót lại không được phát hiện.
Về nghỉ ngơi đủ
- Cơ thể cần thời gian chứ không chỉ cần thuốc
- Đi làm lại quá sớm thường kéo dài giai đoạn mệt
- Ngủ đủ giúp hồi phục rõ rệt
- Đừng coi việc nghỉ là lãng phí
- Mục thứ hai là sai lầm phổ biến
Và cố đi làm sớm vài ngày có khi phải trả bằng vài tuần mệt mỏi sau đó.
Ba câu về không khí quanh mình
- Hôm nay ngoài trời thế nào
- Trong nhà tôi có nguồn khói nào không
- Ai trong nhà thuộc nhóm nhạy cảm
- Bài này thêm: tuần này tôi có khoẻ hơn tuần trước không
Câu cuối là điểm riêng, và nó là thước đo đúng cho giai đoạn hồi phục.
Con số ngoài trời không phải thứ bạn đang hít
- Chỉ số đo ở trạm ngoài trời, không đo trong nhà bạn
- Đường thở còn nhạy hơn trong một thời gian sau khi khỏi
- Điều đáng theo dõi là triệu chứng có nhẹ đi hay không
- Mệt hơn tuần trước là chiều ngược với hồi phục
- Mục cuối là dấu hiệu dễ bỏ qua nhất
Hai mục giữa là lời giải thích và cách theo dõi, và cả hai đều dựa trên hướng đi chứ không phải con số ngày.
Đi khám ngay
- Khó thở hoặc thở rít
- Đau ngực
- Môi hoặc đầu chi tím
- Lú lẫn hoặc rất lừ đừ
- Trẻ bú kém, lừ đừ hoặc co kéo khi thở
Đang trong giai đoạn hồi phục mà sốt trở lại hoặc khó thở tăng thì đi khám lại ngay, đừng chờ hết đợt thuốc.
Câu hỏi thường gặp
Sau viêm phổi bao lâu thì hết ho?
Ho có thể còn kéo dài vài tuần sau khi hết bệnh, và thường giảm dần. Điều đáng theo dõi là nó có nhẹ đi theo thời gian hay không.
Trong lúc hồi phục có nên ra ngoài không?
Có, nhưng vừa sức. Đi bộ nhẹ thì tốt; gắng sức nhiều và ở lâu chỗ đông xe thì chưa nên. Ngày ngoài trời xấu thì ở trong nhà nhiều hơn.
Cần giữ gìn những gì?
Tránh khói thuốc và mọi nguồn khói trong nhà, ngủ đủ, ăn uống bình thường, và quay lại vận động từ từ thay vì đột ngột như trước.
Khi nào là dấu hiệu chưa ổn?
Sốt trở lại, khó thở tăng lên, đau ngực, ho nặng lên thay vì nhẹ đi, hoặc mệt nhiều hơn tuần trước. Đó là lúc đi khám lại chứ không chờ hết đợt.