Ai cũng đồng ý là không nên hút gần trẻ. Phần khó không nằm ở chỗ đồng ý mà ở chỗ biến nó thành luật mà cả nhà giữ được.
Nhà có trẻ nhỏ nên đặt luật gì
- Một luật đơn giản và không có ngoại lệ
- Không hút trong nhà
- Và không hút trong xe
- Áp dụng cho tất cả mọi người kể cả khách
- Mục đầu là điều làm nên hiệu lực
Và luật có ngoại lệ thì chỉ sau vài tuần là không còn ai nhớ nó nữa.
Nói với ông bà thế nào
- Nói về chỗ hút chứ không nói về người hút
- Đề nghị ra ngoài thay vì đòi bỏ
- Nói vì đứa nhỏ
- Đề nghị nhỏ và cụ thể thì dễ được nhận hơn
- Mục thứ ba là câu có sức thuyết phục nhất
Và ông bà thường sẵn lòng làm vì cháu những điều họ không làm vì chính mình.
Khách tới chơi thì sao
- Nói trước khi khách tới thì nhẹ nhàng hơn nhiều
- Không để gạt tàn trong nhà
- Đó là lời nhắc rõ mà không phải nói ra
- Chỉ chỗ hút ngoài nhà cho khách
- Mục cuối là cách vừa giữ luật vừa giữ lịch sự
Và chỉ cho khách một chỗ cụ thể dễ hơn nhiều so với chỉ nói câu đừng hút.
Trẻ đã biết nói thì nên nói gì với trẻ
- Nói đơn giản rằng khói làm phổi khó chịu
- Dạy trẻ ra chỗ khác khi có người hút
- Đừng biến nó thành chuyện phê phán người thân
- Trả lời thật khi trẻ hỏi vì sao ông vẫn hút
- Mục thứ ba là ranh giới cần giữ
Và biến đứa trẻ thành người giám sát ông bà là cách làm hỏng cả hai mối quan hệ.
Về việc viết luật ra giấy
- Viết một câu ngắn và dán ở cửa
- Luật viết ra thì không phải nhắc miệng
- Người mới tới cũng đọc được
- Và không ai phải đóng vai người khó tính
- Mục cuối là lợi ích lớn nhất
Và tờ giấy nói thay thì trong nhà không ai phải làm người nhắc nhở.
Về nhà nhiều thế hệ
- Luật phải được cả nhà biết chứ không chỉ bố mẹ
- Bàn trước khi có em bé về nhà thì dễ hơn
- Người lớn tuổi cũng có quyền được hỏi ý kiến
- Và cần một chỗ hút ngoài nhà tử tế
- Mục cuối là chi tiết hay bị bỏ
Và một chỗ ngồi có mái che ngoài hiên làm luật dễ giữ hơn hẳn.
Về người trông trẻ
- Hỏi thẳng xem người trông trẻ có hút không
- Nói rõ luật của nhà ngay từ đầu
- Bao gồm cả việc rửa tay và thay áo
- Đây là việc nói lúc mới nhận chứ không nói sau
- Mục cuối là thời điểm đúng
Và nói ngay từ đầu thì đó là điều kiện công việc, nói sau thì thành lời trách.
Về xe của gia đình
- Xe cũng nằm trong luật
- Không hút trong xe kể cả khi không có trẻ ngồi cùng
- Vì phần bám lại vẫn còn khi trẻ lên xe
- Áp dụng cho cả người thân mượn xe
- Mục thứ ba là lý do của mục thứ hai
Và chiếc ghế trẻ ngồi hôm sau vẫn giữ lại thứ của hôm nay.
Về khi về quê hoặc đi chơi xa
- Nhà người thân có thể có luật khác
- Nói trước qua điện thoại thì đỡ ngại
- Chọn phòng ngủ xa chỗ mọi người hút
- Đưa trẻ ra ngoài chơi khi trong nhà đông người hút
- Mục thứ hai là cách giữ hoà khí
Và nói trước từ xa dễ hơn nhiều so với nói khi đã ngồi vào mâm cơm.
Về khi luật bị phá
- Nhắc một lần, nhẹ nhàng và cụ thể
- Không biến thành cuộc cãi vã trước mặt trẻ
- Nhắc lại lý do thay vì nhắc lại luật
- Và giữ vững chứ không bỏ luôn
- Mục cuối là điều quan trọng nhất
Và một lần nhượng bộ thường làm luật mất hiệu lực nhanh hơn cả chục lần cãi nhau.
Về việc ghi nhận
- Nói lời cảm ơn khi người nhà chịu ra ngoài hút
- Ghi nhận cả khi họ chỉ giảm bớt
- Không nhắc lại chuyện cũ mỗi lần gặp
- Người được ghi nhận thì giữ được lâu hơn
- Mục cuối là lý do nên làm
Và giữ một thói quen mới khó hơn người ngoài tưởng rất nhiều.
Ba câu về không khí quanh mình
- Hôm nay ngoài trời thế nào
- Trong nhà tôi có nguồn khói nào không
- Ai trong nhà thuộc nhóm nhạy cảm
- Bài này thêm: luật của nhà tôi đã có ai chưa biết không
Câu cuối là điểm riêng, và luật chưa ai biết thì chưa phải là luật.
Con số ngoài trời không phải thứ bạn đang hít
- Chỉ số đo ở trạm ngoài trời, không đo trong nhà bạn
- Luật có ngoại lệ thì vài tuần sau không còn ai nhớ
- Nói về chỗ hút chứ không nói về người hút
- Ghi nhận khi người nhà làm được, đừng chỉ nhắc khi họ quên
- Mục thứ hai là cách nói giữ được cả luật lẫn tình cảm
Hai mục giữa là hai nửa của cùng một việc, một nửa là nội dung và một nửa là cách nói.
Đi khám ngay
- Khó thở hoặc thở rít
- Đau ngực
- Môi hoặc đầu chi tím
- Lú lẫn hoặc rất lừ đừ
- Trẻ bú kém, lừ đừ hoặc co kéo khi thở
Danh sách này nên được dán cạnh tờ luật của nhà, vì cả hai đều là việc cả nhà cần biết.
Câu hỏi thường gặp
Nhà có trẻ nhỏ nên đặt luật gì?
Một luật đơn giản và không có ngoại lệ: không hút trong nhà và không hút trong xe, áp dụng cho tất cả mọi người kể cả khách.
Nói với ông bà thế nào?
Nói về chỗ hút chứ không nói về người hút, đề nghị ra ngoài thay vì đòi bỏ, và nói vì đứa nhỏ. Đề nghị nhỏ và cụ thể thì dễ được nhận hơn.
Khách tới chơi thì sao?
Nói trước khi khách tới thì nhẹ nhàng hơn nhiều. Không để gạt tàn trong nhà cũng là một lời nhắc rõ mà không phải nói ra.
Trẻ đã biết nói thì nên nói gì với trẻ?
Nói đơn giản rằng khói làm phổi khó chịu, dạy trẻ ra chỗ khác khi có người hút, và đừng biến nó thành chuyện phê phán người thân trong nhà.